Okume Süresi: 6 dakika

Diş teli tedavisine başlayacak kişilerin en çok merak ettiği konuların başında diş teli nasıl takılır, diş teli takılırken acır mı ve işlem ne kadar sürer soruları gelir. Ortodontik tedavide diş telleri, çapraşık veya ideal konumundan uzaklaşmış dişlerin kontrollü kuvvetler yardımıyla doğru pozisyonlarına taşınması amacıyla uygulanır.

Diş teli takılması cerrahi bir işlem değildir. Braketler dişlerin yüzeyine özel ortodontik materyallerle sabitlenir ve ardından dişlerin hareket etmesini sağlayan ortodontik tel braketlere yerleştirilir. İşlem sırasında diş kesilmez, diş etine kesi yapılmaz ve rutin diş teli uygulamasında anestezi iğnesine ihtiyaç duyulmaz.

Diş teli takılırken belirgin bir ağrı oluşmaz. Asıl hassasiyet, teller takıldıktan ve dişlere ortodontik kuvvet uygulanmaya başladıktan sonraki ilk günlerde hissedilir.

Diş Teli Takılmadan Önce Ne Yapılır?

Diş teli tedavisi doğrudan braketlerin dişlere yapıştırılmasıyla başlamaz. İlk aşamada ayrıntılı bir ortodontik muayene gerçekleştirilir.

Ortodontist tarafından;

Dişlerin mevcut dizilimi,
Alt ve üst çenenin birbiriyle ilişkisi,
Dişlerin kapanış şekli,
Çapraşıklık miktarı,
Dişler arasındaki boşluklar,
Çene yapısı,
Eksik veya gömülü dişlerin durumu,
Ağız ve diş sağlığı

değerlendirilir.

Tedavi planının oluşturulması için panoramik röntgen, sefalometrik röntgen, ağız içi ve ağız dışı fotoğraflar ile dijital ağız ölçüleri alınır. Bu kayıtlar yalnızca mevcut durumu göstermek için değil, dişlerin tedavi boyunca hangi yönde ve hangi sırayla hareket ettirileceğini planlamak için kullanılır.

Örneğin ön dişlerinde çapraşıklık bulunan bir hastada yalnızca çapraşık görünen iki diş değerlendirilmez. Çenenin tamamındaki alan miktarı, arka dişlerin konumu ve alt-üst dişlerin kapanışı birlikte incelenir. Böylece yalnızca estetik görünüm değil, dişlerin birbirleriyle doğru şekilde temas etmesi de hedeflenir.

Diş Teli Takılmadan Önce Çürükler Tedavi Edilir mi?

Ağız içerisinde aktif çürük, yoğun diş taşı veya tedavi gerektiren diş eti problemi bulunuyorsa öncelikle bu sorunlar tedavi edilir. Çünkü diş teli takıldıktan sonra braketlerin çevresinin temizliği normal dişlere göre daha fazla dikkat gerektirir.

Bu nedenle ortodontik tedaviye mümkün olduğunca sağlıklı bir ağız ortamında başlanır.

Gerekli diş tedavileri tamamlandıktan ve ortodontik plan netleştirildikten sonra braketlerin takılacağı randevu oluşturulur.

Diş Teli Nasıl Takılır?

Diş teli takma işlemi, diş yüzeylerinin hazırlanması, braketlerin yerleştirilmesi, yapıştırıcının sertleştirilmesi, ortodontik telin takılması ve telin braketlere sabitlenmesi olmak üzere temel aşamalardan oluşur.

İşlem boyunca hasta diş hekimi koltuğunda oturur ve ağız içerisinin kuru tutulması için gerekli yardımcı ekipmanlar kullanılır.

Diş Teli Takılırken Acır mı?

Diş teli takma işlemi sırasında belirgin bir ağrı hissedilmez. Bunun nedeni uygulamanın dişin sinir dokusuna veya diş etine cerrahi müdahale gerektirmemesidir.

Braketlerin yapıştırılması ve ortodontik telin yerleştirilmesi sırasında hasta daha çok ağız açık kalmasına bağlı yorgunluk veya işlem sırasında kullanılan aparatlardan kaynaklanan hafif bir rahatsızlık hisseder.

Hassasiyet genellikle diş teli takıldıktan sonraki saatlerde ortaya çıkar.

Bunun nedeni ark telinin dişlere kuvvet uygulamaya başlamasıdır.

İlk günlerde;

Dişlerde baskı hissi,
Isırırken hassasiyet,
Sert yiyecekleri çiğnerken rahatsızlık,
Dişlerde hafif sızlama,
Yanak ve dudak iç kısmında braketlere bağlı sürtünme

görülebilir.

Bu durum ortodontik tedavinin başlangıcında sık karşılaşılan bir süreçtir.

Örneğin diş teli takıldığı gün çorba, yoğurt, makarna veya püre gibi yumuşak yiyeceklerin tüketilmesi rahat olur. Sert bir elmayı doğrudan ısırmak ise ilk günlerde hem hassasiyet oluşturur hem de braketlerin gereksiz kuvvete maruz kalmasına neden olur.

Diş Teli Takıldıktan Sonra Ağrı Ne Kadar Sürer?

Diş teli takıldıktan sonra oluşan hassasiyet çoğunlukla ilk birkaç gün daha belirgin hissedilir ve dişlerin uygulanan kuvvete alışmasıyla birlikte azalır.

Her hastanın ağrı eşiği ve diş hareketlerine verdiği yanıt farklı olduğu için hissedilen hassasiyetin derecesi aynı olmaz.

Kontrol randevularında yeni tel takıldığında veya aktif ortodontik kuvvetler düzenlendiğinde de kısa süreli basınç ve hassasiyet tekrar ortaya çıkar.

Uzun süre devam eden, giderek artan veya normal günlük yaşamı belirgin şekilde etkileyen şiddetli ağrılarda ise ortodonti kliniğiyle iletişime geçilir.

Diş Teli Takılması Ne Kadar Sürer?

Diş teli takma işleminin süresi kullanılan braket sistemine, braket uygulanacak diş sayısına ve tedavi planına göre değişir.

Alt ve üst çeneye braket uygulanması çoğunlukla yaklaşık 45-90 dakika içerisinde tamamlanır.

Sadece tek çeneye braket takılması daha kısa sürer. Tedavi sırasında farklı ortodontik apareylerin uygulanması veya ek işlemlerin yapılması gereken durumlarda randevu süresi uzar.

Burada önemli bir ayrım yapılmalıdır:

Diş telinin takılması 45-90 dakika sürebilir ancak ortodontik tedavinin kendisi aylar boyunca devam eden bir süreçtir.

İlk randevuda braketlerin takılması yalnızca aktif ortodontik tedavinin başlangıcıdır.

Diş Teli Takıldıktan Sonra İlk Gün Ne Yapılır?

Diş teli takıldıktan sonraki ilk günlerde dişler yeni kuvvetlere ve ağız içindeki braketlere alışır.

Bu dönemde özellikle beslenme ve ağız bakımına dikkat edilir.

Yumuşak Yiyecekler Tüketilir

İlk günlerde çiğneme hassasiyeti bulunduğu için daha kolay tüketilen yiyecekler tercih edilir.

Örneğin;

Çorba,
Yoğurt,
Püre,
Yumuşak makarna,
Yumurta,
Yumuşak peynir,
İyi pişmiş sebzeler,
Küçük parçalara ayrılmış yumuşak yiyecekler

daha rahat tüketilir.

Hassasiyet azaldıkça normal beslenme düzenine geçilir ancak braketlere zarar verecek sert ve yapışkan yiyeceklerden tedavi boyunca kaçınılır.

Diş Teli Varken Hangi Yiyeceklerden Kaçınılır?

Braketler dişlere güçlü şekilde yapıştırılmış olsa da aşırı sert kuvvetlere karşı zarar görebilir.

Bu nedenle;

Sert şekerler,
Buz,
Çok sert kuruyemişler,
Yapışkan şekerlemeler,
Sakız,
Sert kabuklu yiyecekler,
Patlamamış mısır taneleri

dikkatli tüketilir veya tamamen bırakılır.

Elma, havuç gibi sert yiyecekler doğrudan ön dişlerle ısırılmaz. Küçük parçalar hâlinde kesilerek arka dişlerle çiğnenir.

Örneğin bütün bir elmanın ön dişlerle ısırılması brakete doğrudan yüksek kuvvet uygular. Aynı elma küçük dilimlere ayrılarak tüketildiğinde bu risk önemli ölçüde azalır.

Diş Teli Takıldıktan Sonra Dişler Nasıl Fırçalanır?

Ortodontik tedavi boyunca ağız hijyeni normal döneme göre daha fazla önem taşır.

Braketler ve teller diş yüzeyinde yeni girinti ve çıkıntılar oluşturduğu için yiyecek artıkları bu bölgelerde daha kolay birikir.

Dişler düzenli olarak fırçalanır ve özellikle braketlerin;

Üst kısmı,
Alt kısmı,
Yanları,
Diş etiyle birleştiği bölgeler

dikkatli şekilde temizlenir.

Ortodontik diş fırçası ve arayüz fırçası, braketlerin çevresinde ve telin altında kalan alanların temizlenmesinde kullanılır.

Dişlerin yeterince temizlenmemesi durumunda plak birikimi artar. Bu durum diş eti problemlerine, çürük riskinin yükselmesine ve braket çevresinde beyaz lekelerin oluşmasına neden olur.

Bu nedenle başarılı bir ortodontik tedavinin yalnızca tellerin düzenli kontrol edilmesine değil, hastanın günlük ağız bakımına da bağlı olduğu unutulmamalıdır.

Ortodontik Mum Ne İşe Yarar?

Diş teli ilk takıldığında dudak ve yanak iç yüzeyi braketlere alışık değildir. Bu nedenle bazı noktalarda sürtünmeye bağlı tahriş oluşabilir.

Bu durumlarda ortodontik mum kullanılır.

Mumdan küçük bir parça alınır ve rahatsızlık oluşturan braketin üzerine yerleştirilir. Böylece braket ile ağız içi yumuşak dokular arasında koruyucu bir yüzey oluşur.

Ağız içi dokular braketlere alıştıkça bu tür tahrişler genellikle azalır.

Braket Çıkarsa Ne Yapılır?

Braketin sert bir yiyecek nedeniyle diş yüzeyinden ayrılması veya telin yerinden çıkması ortodontik tedavi sırasında karşılaşılabilen durumlardır.

Braket çıktığında hasta braketi kendisi yapıştırmaya çalışmaz.

Tel yanağa batıyorsa ortodontik mum kullanılır ve ortodonti kliniğiyle iletişime geçilir.

Çünkü çıkan bir braket ilgili dişe planlanan ortodontik kuvvetin aktarılmasını engeller. Bu nedenle durumun ortodontist tarafından değerlendirilmesi gerekir.

Diş Teli Takıldıktan Sonra Kontroller Ne Sıklıkla Yapılır?

Diş teli tedavisi yalnızca braketlerin dişlere takılmasıyla tamamlanmaz. Dişlerin kontrollü şekilde hareket etmesi için düzenli ortodonti kontrolleri gerçekleştirilir.

Kontrol randevularında;

Dişlerin ne kadar hareket ettiği değerlendirilir,
Braketler kontrol edilir,
Ark telleri yenilenir veya düzenlenir,
Ligatürler değiştirilir,
Gerekli elastikler uygulanır,
Dişlerin kapanışı kontrol edilir,
Tedavinin bir sonraki aşamasına geçilir.

Kontrol aralıkları kullanılan ortodontik sisteme ve tedavinin hangi aşamada olduğuna göre ortodontist tarafından belirlenir.

Örneğin ilk aylarda çapraşıklığın açılması hedeflenirken ilerleyen dönemlerde dişlerin kök pozisyonları ve alt-üst çene kapanışı üzerinde çalışılır. Bu nedenle her kontrol randevusunda yapılan işlem aynı olmaz.

Dişler Tel Takıldıktan Sonra Ne Zaman Hareket Etmeye Başlar?

Ortodontik tel takıldığı andan itibaren dişlere kontrollü kuvvet uygulanmaya başlanır. Dişlerin çevresindeki kemik ve destek dokular bu kuvvete biyolojik olarak yanıt verir ve diş hareketi başlar.

Ancak bu hareket günlük olarak gözle fark edilecek kadar hızlı gerçekleşmez.

İlk haftalar ve aylarda özellikle belirgin çapraşıklığı bulunan dişlerde gözle görülür değişiklikler ortaya çıkar. Bununla birlikte dişlerin dışarıdan düzgün görünmeye başlaması tedavinin tamamlandığı anlamına gelmez.

Ortodontik tedavide yalnızca dişlerin görünen kron bölümleri değil, köklerin kemik içerisindeki konumu ve alt-üst dişlerin kapanışı da düzenlenir.

Diş Teli Tedavisi Ne Kadar Sürer?

Diş teli tedavisinin toplam süresi kişiden kişiye değişir. Çapraşıklığın derecesi, kapanış bozukluğu, çene ilişkileri, yaş, tedavi planı ve kontrol randevularına uyum tedavi süresini doğrudan etkiler.

Basit diş hareketleri ile ciddi çapraşıklık veya çene ilişkisi problemi bulunan vakaların tedavi süreleri aynı değildir.

Bu nedenle yalnızca dişlerin görüntüsüne bakılarak kesin bir tedavi süresi belirlenmez. Toplam süre ortodontik muayene ve gerekli kayıtların değerlendirilmesi sonucunda planlanır.

Diş Teli Takılması Hakkında Sık Sorulan Sorular

Diş teli takılırken iğne yapılır mı?

Rutin diş teli takma işleminde anestezi iğnesi yapılmaz. Braketler dişlerin dış yüzeyine yapıştırıldığı için cerrahi işlem uygulanmaz.

Dişler diş teli takılırken kesilir mi?

Hayır. Braketlerin yerleştirilmesi sırasında dişlerden kesim yapılmaz. Diş yüzeyi braket yapıştırıcısının tutunmasını sağlayacak şekilde hazırlanır.

Diş teli takıldığı gün yemek yenir mi?

Evet. Diş teli takıldığı gün yemek yenir. Ancak ilk saatlerde ortaya çıkan hassasiyet nedeniyle yumuşak yiyeceklerin tüketilmesi daha rahat olur.

Diş teli takıldıktan sonra konuşma bozulur mu?

Klasik dış yüzey braketlerinde belirgin ve kalıcı bir konuşma değişikliği beklenmez. İlk günlerde ağız içerisindeki yeni yapılara alışma süreci yaşanır.

Diş teli takılırken diş çekilir mi?

Diş çekimi gerekiyorsa bu karar ortodontik tedavi planlaması sırasında verilir. Her diş teli tedavisinde diş çekimi yapılmaz. Çekim gerektiren vakalarda işlem, ortodontistin oluşturduğu tedavi planına göre gerçekleştirilir.

Diş teli takıldıktan sonra dişler sallanır mı?

Ortodontik kuvvetler dişlerin kemik içerisinde kontrollü şekilde hareket etmesini sağladığı için tedavi sırasında dişlerde hafif hareketlilik hissedilebilir. Bu süreç ortodontist tarafından düzenli olarak takip edilir.

Diş teli takıldıktan sonra ağrı normal mi?

İlk birkaç gün basınç ve çiğneme hassasiyeti görülmesi olağandır. Şiddetli, giderek artan veya uzun süre devam eden ağrıda ortodonti kliniğiyle iletişime geçilir.